Victoria Gully Turkije.
Lone Pine Cemetery.
Victoria Gully Turkije.

Op 6 augustus 1915 was er een Britse aanval gepland op Suvla Bay, dit was een ideaal gebied voor de landing van een grote legermacht. Tegelijkertijd met de landingen bij Suvla, waar 25.000 man aan land werden gezet, waren er nog twee aanvallen gepland om de Turken bezig te houden, zodat deze niet naar het Suvla-front  konden  trekken terwijl de landingen daar aan de gang waren. De eerste aanval werd  uitgevoerd door 35.000 man vanaf het Cape Helles-front en  bij de tweede aanval vanaf het Anzac-gebied werden 37.000 man ingezet.

 

Tijdens die tweede aanval werd een aanval uitgevoerd op de zwaar versterkte heuvel Lone Pine. De Britten noemden die heuvelkam Lone Pine Ridge dat verwees naar een veld op de heuvel waarop een eenzame pijnboom stond. De daar gelegerde Anzac troepen moesten uitbreken naar het noorden om de Sari Bair heuvelrug te veroveren. De hier ingezette troepen wilden deze actie ten koste van alles tot een goed einde brengen. Ze hoopten dat er zo een kans kwam om te ontkomen aan de muizenval waarin ze nu al maanden opgesloten zaten, dat er eindelijk een mogelijkheid was om een doorbraak tot stand te brengen. De gevechten verliepen in niets ontziende woestheid. In de eerste dagen van deze slag om Lone Pine werden er 4.000 man gedood en werden er maar liefst zeven Victoria Crosses toegekend. Uiteindelijk kon de Sari Bair bereikt en ingenomen worden. Doch de vreugde duurde niet lang, de alom aanwezige Mustafa Kemal lukte er in om op het laatste moment zijn troepen in positie te krijgen. Na drie dagen marcheren, bijna zonder eten en drinken, waren zijn mannen uitgeput. Dat laatste gold evenzeer voor de Britten die een nijpend gebrek aan water kenden. Nog eenmaal jutte hij zijn troepen op om zich in te zetten voor de beslissende slag. Om 4u30 sprak hij zijn mannen bemoedigend toe, kroop uit de stellingen, stond op en gaf het teken voor de aanval. Zijn polshorloge (soms vermeld men een zakhorloge) werd geraakt maar hijzelf bleef ongedeerd.

 

Vier uur later was er geen enkele geallieerde militair meer te bekennen op de Sari Bair. Ook bij deze aanval was de Turkse tegenstand weer te sterk, de verliezen waren hoog en de verwarring groot. De terreinomstandigheden bleken abominabel en weeral was de Britse terreinkennis slecht en waren er voortdurend aanvoerproblemen. Op 10 augustus was de slag teneinde, de troepen waren uitgeput en de aanval was de zoveelste misser.

 

Niet enkel de gevechten zorgden voor slachtoffers, ook de weersomstandigheden zorgden voor problemen. In de zomermaanden was de temperatuur vanaf 4u tot 20 u gemiddeld 30 graden in de schaduw, als er tenminste al schaduw was! De voorziening van drinkwater zorgde voor een enorm probleem. Het drinkwater moest per schip vanuit de Nijl over een afstand van 1.200 km worden aangevoerd en dan vervolgens aan de stranden worden overgepompt en naar de manschappen in de voorste linie worden gebracht. Hun rantsoen bedroeg vaak niet meer dan een liter per dag, en dat voor alle gebruik. Baden of zich wassen in zee was een te gevaarlijke luxe die vanwege de voortdurende beschietingen door de Turkse kanonnen en sluipschutters af te raden was. beide partijen werden geplaagd door de warmte, stof, ongedierte en horden vliegen die goed gedijden op de doden en half begraven lijken en kadavers verspreid over het front en bij de latrines rond de loopgraven. Het was een gesel die volgens sommigen vreselijker was dan de oorlog zelf.

 

Private Harold Boughton  van het 1e  bataljon  van het London Regiment getuigde hierover: “Een van de grootste plagen waren de vliegen. Miljoenen en miljoenen vliegen. De hele binnenkant van de loopgraaf was één zwarte, wriemelende massa. Als je wat openmaakte, een blikje vlees bijvoorbeeld, dan krioelde het onmiddellijk van de vliegen. Als je het geluk had om een blikje jam te bemachtigen en dat opende, dan sprong er meteen een zwerm vliegen in. Ze zaten om je hele mond en ook op snijwondjes of zweren, die dan gingen ontsteken. Zodra je een deel van je lichaam ontblootte, zat je onder de vliegen. Het was een plaag, echt waar.

 

Een andere vijand van de mannen was diarree, die werd veroorzaakt door darmontsteking, een ziekte die epidemische vormen aannam. Veel jongens konden het volhouden zonder zich ziek te melden, maar anderen verslapten zo dat ze zelfs niet meer in staat waren om bij de latrines te geraken. Dysenterie was ook de oorzaak van een alles overweldigende lusteloosheid en lichamelijke vermoeidheid, ook generaal Hamilton leed onder die ziekte. In de maanden juni en juli werden vanwege deze ziekte elke week 1.000 doodzieke mannen geëvacueerd. Ook aan Turkse zijde was de toestand zeer slecht. Uit officiële bronnen kan afgeleid worden dat er in deze hete periode 85.000 man werden geëvacueerd wegens ziekten en dat 21.000 van hen stierven aan de gevolgen hiervan.

 

Fuselier Harold Pilling van 1/6e Lancashire Fuseliers getuigde hierover: “Als je een kijkje had genomen in de latrines, werd je acuut onpasselijk. Je kreeg de indruk dat de mensen zich hier hadden ontlast van hun complete buik- en darminhoud. Het was walgelijk. Je moest het bedekken en een andere graven. De rand mocht niet te hoog zijn, omdat je er anders kon invallen. Er waren geen steunen of iets dergelijks, het was gewoon een open loopgraaf, maar hij was wel vrij diep”.

 

Dit alles werkt uiteraard op het moreel van de manschappen die ondanks alles verder moesten blijven strijden.

 

Meer artikels
Y Farm Cemetery 'Pte W. Barwell'. 17-08-2015
Bois Grenier Frankrijk.

De Noord Franse gemeente Bois Grenier bleef het grootste deel van de oorlog in geallieerde handen.

lees meer ...
Vrsic Pass ' De Onbekende Rus'. 07-03-2016
Soca Slovenië.

Begin 1915 werd de kleine stad van Kranjska Gora, door de nabijheid van het Isonzo Front, plots van strategisch belang.

lees meer ...
Monument aux Fusillés. 28-07-2014
Ansart (Tintigny) België.

AOÛT 1914 'HIC INNOVOCOS OCCIDIT GERMANUS'  (Ici les Allemands ont tué des innocents).  Dit monument is gewijd aan de 45 burgerslachtoffers die op deze plaats in Ansart werden gefusilleerd nabij Tintigny op 22 augustus 1914.

lees meer ...