Luik België.
Grieks Monument ( site Memorial Interallié ).
Luik België.

Een fragment van het Griekse herinneringsmonument op de site Memorial voor Intergeallieerden te Luik.

 

Toen de oorlog uitbrak was Eleutherios Venizelos (1864-1936), minister president in Griekenland. Hij voelde aan dat het van belang was dat zijn land de zijde van de geallieerden koos. Alleen van die kant uit was er immers hulp te verwachten bij de concretisering van de Griekse verlangens om alle Grieken in één natie bijeen te brengen. Nog vooraleer de Duitse opmars in Frankrijk tot staan gebracht was, liet Venizelos zijn sympathie voor de geallieerden al blijken. Dat gebaar bezorgde hem veel goodwill. De Britse regering probeerde Griekenland in de oorlog te betrekken door hen te beloven dat het in dat geval het eiland Cyprus zou kunnen krijgen. Maar dit aanbod werd, mede door Duitse druk, afgewimpeld.

 

Koning Constantijn van Griekenland wenste, evenals zijn regeringsleider op een gebiedsuitbreiding en op de hereniging van de nog meer dan een miljoen onder Turkse heerschappij levende Grieken. Doch hij koos niet voor de Entente want hij was getrouwd met Sophia, de zuster van de Duitse keizer Wilhelm II. Duitsland vroeg hem om een strikte neutraliteit te bewaren. Mobilisatie van het Griekse leger zou de spanning opvoeren en een openlijke keuze voor Duitsland zou de Entente, die de Middellandse Zee beheerste, ertoe kunnen brengen om de Griekse koopvaardijvloot in beslag te nemen. In elk geval wou de koning zich niet aan de zijde van Duitslands vijanden scharen.

 

In februari 1915 wou Venizelos zijn koning overhalen om de Entente te steunen voor het geval hun troepen in Saloniki zouden landen, maar dat lukte niet. In maart 1915 werd de premier door koning Constantijn en de Griekse generale staf aan de deur gezet. Maar na de verkiezingen van juni werd de populaire Venizelos weer regeringsleider. Toen in september 1915 Bulgarije zijn leger mobiliseerde en partij koos voor de Centralen (Duitsland met Oostenrijk/Hongarije) wou de Griekse premier op grond van verdragsverplichtingen Servië steunen. Maar Griekenland was alleen verplicht om mee te vechten als de Bulgaren het Griekse grondgebied zouden schenden. Venizelos vond dat hij de Entente-troepen moest toelaten in Saloniki zodat die van daaruit de Serviërs konden helpen. Om de medewerking van koning Constantijn te verkrijgen moest hij dreigen dat hij zou aftreden indien Koning dit zou weigeren. De koning beloofde zijn steun, maar op 5 oktober krabbelde hij terug. Venizelos nam ontslag.

 

Doch de Entente zette door en zonder overleg met de eigen legerleiding besloot het Franse kabinet op 23 september 1915, nadat Bulgarije zijn leger had gemobiliseerd, om in Saloniki troepen te laten landen.  Servië had Frankrijk om 150.000 man gevraagd en Frankrijk wilde deze medestander zeker niet in de steek laten. De Franse generaal Sarrail kreeg er het bevel over de gecombineerde strijdmacht. Ook Rusland vond een landing ok, want zo werd de druk op het eigen front verlicht. Voor de Britten had dit plan geen voorrang maar ook zij konden niet achterblijven. Voor hen was het belangrijker om de Grieken in de flank te dekken dan om in Servië te gaan vechten.

 

De geallieerde landingen in Saloniki vingen aan op 5 oktober 1915. De Franse troepenmacht telde voorlopig 150.000 man maar samen met het Franse Armee de l’Orient zou deze finaal 210.000 man omvatten. De Britten hadden er 135.000 man, de Italianen 45.000 en later de Serviërs 120.000 man. Rusland zou pas meedoen als de zeestraten waren geopend, toch werden er vanuit Frankrijk nog 15.000 Russische militairen naar Saloniki overgebracht. Ondanks hun aantal zagen de Entente troepen geen kans om Servië, dat na de oorlogsverklaring van Bulgarije op 14 oktober in het oosten werd aangevallen, daadwerkelijk ter hulp te snellen. De Fransen rukten op naar Bulgaars gebied maar werden er teruggeslagen en bijna omsingeld. De Britten zagen de bescherming van de Griekse flank als hun belangrijkste opdracht en overschreden de Bulgaarse grens niet. De resten van het Servische leger vluchtte naar Albanië. Bij dit alles bleef de Griekse regering in Athene formeel neutraal. De koning weigerde om de doorgang van de Serviërs over Grieks gebied naar Saloniki goed te keuren.

 

In augustus 1916, mede wegens de zwakke handelwijze van koning Constantijn, namen Griekse militairen in Saloniki en met steun van de Entente daar de macht over. Op 2 juli 1917 nam Venizelos in Athene het bewind over, verklaarde de oorlog aan de Centralen en mobiliseerde het Griekse leger.

 

Meer artikels
8th Argyll and Sutherland Highlanders Memorial. 14-11-2016
Beaumont-Hamel Frankrijk.

De laatste actie van de reeks gevechten aan de Somme in 1916 werd uitgevoerd tussen 13 en 18 november.

lees meer ...
Monument 'La Divisione Folcore'. 07-03-2016
Monte Sei Busi Italië.

Aan het Italiaanse Isonzo front startte een nieuwe strijd, het was al de 5e keer dat de rivier de spil van de strijd zou worden. 

lees meer ...
Monument in Respect to History Park. 16-11-2015
Eceabat Turkije.

'Yurtta Sulh Cihanda Sulh' staat te lezen op het 12 hoge beeld in het Respect to History Park in Eceabat.

lees meer ...