Roclincourt Frankrijk.
Highland Cemetery 'Sgt. MacKenzie'.
Roclincourt Frankrijk.

 

De Britse begraafplaats Highland Cemetery ligt te midden de velden, op 830 meter ten noordoosten van het dorpscentrum. Op deze Schots getinte begraafplaats rusten 322 oorlogsslachtoffers, 44 van hen konden niet geïdentificeerd worden.

 

In 1917, net voor het offensief rond Arras uitbrak lag Roclincourt binnen de Britse frontlijn. Het was van hieruit dat in  begin april 1917 de Britse 51e (Highland) divisie en de 34e divisie vooruitgang boekten. Het was in die periode, na de strijd, dat de oorspronkelijke dodenakker  werd aangelegd. Deze godsakker droeg toen de naam Roclincourt Forward Cemetery No.1  en diende in de eerste plaats om de slachtoffers van de  Schotse 51e  divisie te ruste te leggen. Na de wapenstilstand werden, (net zoals op bijna alle andere Britse begraafplaatsen) nog stoffelijke resten  naar hier overgebracht vanuit het omliggende slagveld. Onder hen waren o.a. mannen van de Canadian Field Artillery (Canadese veldartillerie) en van de Railway Troops ( spoorwegtroepen).

 

Zoals de naam van deze 'Military Cemetery' doet vermoeden zijn hier vooral Schotse militairen begraven. Onder hen Dominee en Military Cross drager kapitein John Spence Grant van de Gordon Highlanders en ook compagnie sergeant-majoor (CSM) John Thomas Morrison van de Cameronians (Scottish Rifles) die onderscheiden werd met de Distinguished Conduct Medal (DCM).

 

Een andere Schot die hier werd begraven is de 33 (of 35) jarige sergeant Charles Stewart MacKenzie. Op de openingsdag van de strijd bij Arras, op paasmaandag 9 april’ 17, werd het 6e bataljon Seaforth Highlanders waartoe Charles behoorde mee de strijd ingestuurd. Zij hadden de opdracht om er drie linies van Duitse loopgraven, die ten noordoosten van het dorpje Roclincourt lagen, in te nemen. Die dag was één van de slachtoffers sergeant Charles Mackenzie. Toen de sergeant tijdens een bajonetgevecht één van zijn neergestoken mannen probeerde te beschermen tegen verdere verwondingen, werd hijzelf dodelijk getroffen door een vijandelijke bajonet. Tijdens die openingsfase van het offensief verloor dit Schotse bataljon 9 officieren en 320 manschappen van lagere rang.

 

Joe Kilna Mackenzie, de achterkleinzoon van de gesneuvelde sergeant, luisterde in de loop van de jaren veel naar het trieste verhaal van zijn overgrootvader. Decennia na de dood van zijn edelmoedige voorvader en met de vaak gehoorde story in het achterhoofd schreef hij dan het Lament (klaagzang) "Sgt MacKenzie". Dit eerbetoon aan zijn voorouder werd vervolgens op het muziekalbum Tried and True (2001) van zijn band Clann An Drumma opgenomen.

 

Toen regisseur Randall Wallace in 2002 aan het werken was aan de film  'We Were Soldiers' , een film over de Vietnamoorlog met in de hoofdrol Mel Gibson, ontving hij een CD van het album. Na het beluisteren van het lament "Sgt. MacKenzie" bleef hij achtervolgd worden door de emotie en de geest van eerbied die vervat zat in het klaaglied. Wallace wou het lied gebruiken en arrangeerde het voor een nieuwe opname. Joe mocht het dan met zijn band en met zijn makker Donnie MacNeil, die de pipes (doedelzak) bespeelde, met de steun van een 80 koppig orkest en het United States Military Academy koor het lied opnemen in de Abbey Road Studio’s te Londen. In de film werd het klaaglied tijdens de belangrijkste scènes gebruikt. De oorspronkelijke tekst werd geschreven in het Schots ((niet in Gaelic maar in Lowland Scots ) en dan vertaald naar het Engels.

 

 

Scots Tongue

Lay me doon in the caul caul groon
Whaur afore monie mair huv gaun
Lay me doon in the caul caul groon
Whaur afore monie mair huv gaun

When they come a wull staun ma groon
Staun ma groon al nae be afraid

Thoughts awe hame tak awa ma fear
Sweat an bluid hide ma veil awe tears

Ains a year say a prayer faur me
Close yir een an remember me

Nair mair shall a see the sun
For a fell tae a Germans gun

Lay me doon in the caul caul groon
Whaur afore monie mair huv gaun
Lay me doon in the caul caul groon
Whaur afore monie mair huv gaun
Whaur afore monie mair huv gaun 

 



Engelse vertaling

Lay me down in the cold cold ground
Where before many more have gone
Lay me down in the cold cold ground
Where before many more have gone

When they come I will stand my ground
Stand my ground I'll not be afraid

Thoughts of home take away my fear
Sweat and blood hide my veil of tears

Once a year say a prayer for me
Close your eyes and remember me

Never more shall I see the sun
For I fell to a Germans gun

Lay me down in the cold cold ground
Where before many more have gone
Lay me down in the cold cold ground
Where before many more have gone
Where before many more have gone

 

https://www.youtube.com/watch?v=BB2Ad04mukI

 

 

 

Meer artikels
De Dodengang / le boyau de la mort. 30-05-2016
Kaaskerke (Diksmuide) België.

Op 1 juni 1916 schreef oorlogsvrijwilliger René Deckers het volgende raar maar waargebeurde verhaal in zijn dagboek:

lees meer ...
Cimetière Militaire de Laval-sur-Tourbe. 08-12-2014
Laval-sur-Tourbe Frankrijk.

Deze Franse begraafplaats is special omdat het graven groepeert van militairen van wie de familie niet wou dat de lichamen begraven werden op nationale militaire begraafplaatsen.

lees meer ...
Tyne Cot Cemetery 'Ceremonie'. 27-02-2017
Passendale ( Zonnebeke) België

Net zoals men nu in 2017 volop bezig is met de voorbereidingen voor de  herdenkingsplechtigheden voor de gevechten die zich hier honderd jaar geleden in de regio van Ieper afpeelden, was men begin 1917 bezig met de voorbereiding van een grootschalig offensief dat geleid zou worden  door de Britse opperbevelhebber Douglas Haig.

lees meer ...