Havrincourt Frankrijk.
Havrincourt War Memorial 'Gloire Aux Enfants'.
Havrincourt Frankrijk.

De Derde Slag, of liever het debacle, bij Ieper was zeker een zure appel voor de Britse legerleiding, maar het was ook slecht voor het moreel van het Britse leger en voor het Britse thuisfront. Geleidelijk aan waren er her en der duidelijke uitingen van oorlogsmoeheid waar te nemen. Ook de militaire situatie in Italië, waar men nu ook Britse troepen had ingezet, was zorgwekkend. Daarnaast was de strijd aan het Oostelijk Front, nadat in Rusland de revolutie was uitgebroken, ook nagenoeg voorbij. Bij een eventuele beëindiging van de strijd daar zouden er Duitse troepen vrij komen die dan aan het Westelijk Front zouden kunnen worden ingezet. 

 

Door die diverse redenen was Britse opperbevelhebber Sir Douglas Haig van mening dat men een offensief nodig had dat de publieke gedachte positief zou beïnvloeden en ook gelijktijdig de militaire druk op het Britse front zou verminderen. Al in het voorjaar van 1917 waren er plannen gemaakt voor een aanval op Cambrai. Deze plannen werden nu weer boven gehaald en verder uitgewerkt.

 

De stad Cambrai was een voor de Duitsers heel belangrijk regionaal spoorwegknooppunt voor de regio, van hieruit werd een groot deel van het Duitse front bevoorraad. Als de actie gunstig zou verlopen dan achtte men het zelfs mogelijk om door te stoten naar Valenciennes en Douai, en vervolgens zo verder tot aan de Frans-Belgische grens. 

 

Op 16 september 1917 overhandigde generaal Julian Byng (1862-1935) de eerste gedetailleerde plannen voor de aanval op Cambrai aan Sir Douglas Haig. Operatie GY zou starten op15 oktober. Vier  Britse infanteriedivisies zouden er samen met vijf bataljons van de Tank Brigades van het 2e  en 5e  Britse Leger vanaf begin november voor tien dagen gezamenlijk oefenen om de aanval op Cambrai voor te bereiden. 

 

Het uitgekozen actiegebied in de richting van Bourlon en Fontaine (officiële naam: Fontaine-Notre-Dame) werd aan twee kanten begrensd door een kanaal. Het waren het westelijk gelegen en droog liggende Canal du Nord en het in het oosten gelegen Saint-Quentin Canal. Het gebied was nog relatief ongeschonden, want sinds het begin van de oorlog was er in dit gebied niet meer gevochten, dus waren er hier zo goed als geen artilleriebeschietingen meer uitgevoerd. En omdat de streek ook een goede natuurlijke waterafvoer bezat, bestond er geen gevaar voor moddervorming zoals dat in West-Vlaanderen wel het geval was geweest. Het was daarom zeker een zeer bruikbaar terrein om er tanks op in te zetten. De enige natuurlijke hindernis was de Grand Ravine tussen Havrincourt en Ribecóurt.

 

Het rustige Duitse frontgebied bij Cambrai was relatief dun bezet, want er was immers niets aan de hand, en er waren ook geen handelingen die erop wezen dat de Britten bezig waren met de voorbereidingen van een grootscheeps offensief. Het was er zo kalm dat de Duitsers zelf het front bij Cambrai ‘ das Sanatorium für Flandern’ noemden! Het 2e Duitse Leger, dat van aan de hoofdweg Cambrai-Arras tot La Fère opgesteld stond, beschikte daarom slechts over zeven divisies. 

 

Maar in diezelfde periode werden er in het diepste geheim 476 Britse tanks naar dit frontgebied aangevoerd. De tanks behoorden tot het Tank Corps en ze waren onderverdeeld in 376 gevechtstanks en 100 tanks voor ondersteunende en logistieke diensten. De tanks stonden onder leiding van brigade-generaal Hugh Elles. Naast gevechtsvoertuigen werden er ook grote hoeveelheden kanonnen, munitie, benzine en infanteristen aangevoerd. De eerste Britse troepen arriveerden hier in de omging op 7 november. Eerst kwam de artillerie naar hier, daarna de infanteristen en dan pas de tanks. De infanteristen waren mannen van generaal Byngs 3e Britse Leger. Het transport van de tanks vond plaats tussen 15 en 18 november, dat gebeurde ‘ s nacht en per trein. Er waren in totaal 36 treinen nodig om dit transport tot een goed einde te brengen.

 

De gewone soldaten, onderofficier maar ook de lagere officieren waren niet op de hoogte van de aanvalsplannen. De Britse legerleiding liet zelfs uitschijnen dat de troepen hier kwamen oefenen voor hun inzet in Italië. Op die manier konden eventuele krijgsgevangen genomen Britse militairen de Duitsers, bij een mogelijke ondervraging, ook maar weinig vertellen. De voorbereidingen verliepen zo gunstig dat, ondanks enige indicaties en verdachte geluiden, de Duitsers zelfs in de nacht van 19 op 20 november nog niet geloofden in een aanval van meer dan lokale omvang. Om die voorbereiding succesvol te laten verlopen had men uiteraard tal van maatregelen getroffen. Zo werd er aan de rand van het Bois de Havrincourt (Havrincourt Wood) een drie kilometer lang scherm van boomstammen opgezet, zo waren de Britse troepenbewegingen niet waarneembaar voor de vijand. De meeste bezigheden werden ’s nachts uitgevoerd. Tegen zonsopgang werden alle tanksporen weggewerkt en zaten alle troepen goed weggestopt, zo konden de Duitse piloten bij hun verkenningsvluchten, die altijd rond 9.00 uur in de ochtend plaatsvonden, niets opmerken van de ’s nachts uitgevoerde activiteiten en troepenbewegingen. De cavaleristen en hun paarden werden weggemoffeld onder camouflagenetten die over valleien werden gespannen. In de onderkomens waar normaal plaats was voor 14 manschappen werden nu 50 mannen ondergebracht. De Mark IV tanks werden verborgen in het Bois de Havrincourt en het Bois d’Essart (Dessart Wood) of in provisorische onderkomens in de verlaten en in puin geschoten dorpen. 

 

Op 20 november 1917, om 6.45 uur zou het vuur uitbarsten! 1.000 Britse kanonnen zouden er met geconcentreerd vuur de Duitse linies bestoken. Het zwaartepunt van de beschietingen zou op de dorpen Havrincourt, Flesquières en la Vacquérie liggen.  Nog tijdens de beschieting zouden de Britse Mark IV tanks oprukken….

Meer artikels
Newfoundland Memorial Park 'Caribou'. 07-11-2016
Beaumont-Hamel Frankrijk.

Het Newfoundland War Memorial Park bij Beaumont Hamel is in feite een resterend stuk slagveld van de eerste dag van het Somme offensief, 01 juli 1916.

lees meer ...
Graf Crypte Ijzertoren & Madeliefje. 07-08-2017
Diksmuide België.

Wat de Klaproos is voor de Britten, de Korenbloem voor de Fransen dat was het Madeliefje voor de Belgen!

lees meer ...
Meerut Military Cemetery. 02-07-2018
Saint-Martin-lès-Boulogne Frankrijk.

Meerut Military Cemetery ligt in de Franse gemeente Saint-Martin-lès-Boulogne (Pas-de-Calais).

lees meer ...